Armie Kartaginy i Rzymu w II wojnie punickiej

Od czasów najdawniejszych do upadku starożytnego Rzymu.

Armie Kartaginy i Rzymu w II wojnie punickiej

Postby kadrinazi » Tuesday, 22 May 2007, 20:50

Tak sobie zbieram materiały do malowania armii do WAB'a więc pomyślałem że wrzucę coś na forum. Może znowu jakiś gorący spór wybuchnie albo coś w tym stylu :wink:

Rok 218, porównanie aktywnych sił bojowych stron:

I. Kartagina:

1. Afryka
- 4000 piechoty libijskiej (głównie ciężkozbrojnej) w samej Kartaginie
- główne siły armii afrykańskiej w okolicach Metagonii w Libii:
- 1200 hiszpańskich jeźdźców,
- 13 850 hiszpańskiej piechoty (scutarii i caetrati),
- 870 procarzy z Balearów,

2. Hiszpania - Hasdrubal Barca
a) siły lądowe:
- 21 słoni,
- 450 jeźdzców libijskich i libijsko-fenickich,
- 1800 konych Numidów (z czterech różnych plemion),
- 300 konnych Ilergetów (plemię z Hiszpanii),
- 12 650 piechoty (głównie afrykańskiej, ale w tym 300 Ligurów i 500 procarzy z Balearów),
- kontyngenty sprzymierzonych plemion hiszpańskich - brak danych o ilości,

b) flota:
- 55 pięciorzędowców,
- 2 czterorzędowce,
- 5 trójrzędowców.

3. Wyprawa lądowa do Italii - Hannibal Barca:
a) stan początkowy:
- 37 słoni,
- 90 000 piechoty,
- 12 000 kawalerii

z tego wydzielono:
b) korpus dowodzony przez Hanno, który został w dolinie rzeki Ebro:
- 10 000 piechoty,
- 1000 kawalerii,

dezercje i zwolnienia (podaje tylko pewne dane):
- 10 000 hiszpańskiej piechoty (zapewne rekrutów) przed przejściem Pirenejów,
- 3000 piechoty z plemienia Carpetów (Carpetani) zdezerterowało podczas przemarszu przez Pireneje.

c) przed Pirenejami stan armii (słonie bez zmian):
- 50 000 piechoty,
- 9 000 kawalerii,

d) przed Alpami stan armii:
- 38 000 piechoty,
- 8 000 jazdy

e) ostateczny stan armii po wkroczeniu do Italii:
- 12 000 piechoty afrykańskiej (ciężkozbrojnych Libijczyków, lekkiej piechoty z Libii i Numidii),
- 8 000 piechoty hiszapńskiej (scutarii i caetrati + procarze z Balearów),
- 6 000 jazdy (znalazłem dane o 4000 Numidów i 2000 Hiszpanów, pojawia się też enigmatyczne 450 jazdy libijsko-fenickiej, która chyba jednak została z Hasdrubalem w Hiszpanii),
- 37 słoni


II. Rzym

1. Armia do ataku na Hiszpanię - konsul Publius Cornelius Scipio:
a) siły lądowe:
- 2 legiony (8 000 piechoty, 600 jazdy)
- siły sprzymierzeńców - 14 000 piechoty, 1600 jazdy.
b) flota:
- 60 pięciorzędowców,


2. Armia do ataku na Afrykę - konsul Tiberius Sempronius Longus:
a) siły lądowe:
- 2 legiony (8 000 piechoty, 600 jazdy)
- siły sprzymierzeńców - 16 000 piechoty, 1800 jazdy.
b) flota:
- 160 pięciorzędowców,
- 20 mniejszych okrętów.

3. Siły w Galii Cisalpina (Przedalpejska jak mniemam :)) - pretor Lucius Manlius Vulso:
- 2 legiony (8 000 piechoty, 600 jazdy)
- siły sprzymierzeńców - 10 000 piechoty, 1000 jazdy.

Jako że pretorowi Vulso w Galii Cisalpinie nie szło najlepiej, z armii która zbierała sie na Hiszpanię wyłaczono:
- jeden legion i 5000 piechoty sprzymierzeńców
i pod wodzą pretora Caiusa Atiliusa Serranusa wysłano na pomoc.
Scipio miał stworzyć dla swojej armii nowy legion i powołać sprzymierzeńców, ale u Liwiusza nie jest jasne czy tego dokonano.

To tyle na razie, niedługo wrzucę coś więcej...
Last edited by kadrinazi on Thursday, 1 January 1970, 02:00, edited 1 time in total.
kadrinazi
Tat-Aluf
 
Posts: 3639
Joined: Tuesday, 9 May 2006, 12:09
Location: Karak Edinburgh

Postby robert-wg » Tuesday, 22 May 2007, 22:11

Wrzucaj, wrzucaj koniecznie. Bardzo ciekawe zestawienie. Jakbyś jeszcze źródełka podał, oczywiście pomijając Polibiusza :).

Jedno budzi moją kontrowersję. Z Twojego zestawienia widać, że podczas przekraczania Alp, nie zginęły żadne słonie!
User avatar
robert-wg
Lieutenant
 
Posts: 380
Joined: Monday, 27 November 2006, 12:00
Location: Warszawa

Postby kadrinazi » Wednesday, 23 May 2007, 16:35

Dane zaczerpnąłem z 'The Fall of Carthage' (znane też pod tytułem 'The Punic Wars') Adriana Goldsworthy'ego. Opiera się on głównie o Polibiusza, Liwiusza i Appiana. Na życzenie mogę podac liste wszystkich starożytnych autorów których cytuje w swoje książce.
Posiłkuję się też 'Carthage and the Carthaginians' T.Bosworth Smitha (wydanie z 1913 roku :)) i 'Histoire ancienne de l'Afrique du Nord, t. III Histoire militaire de Carthage' Stephene'a Gsella (wydanie z 1920 roku) [tutaj czytanie idzie powoluuuutku, bo moja akademicka znajomość języka Asterixa jest mocno zakurzona), mam je jednak od niedawna i może coś przeoczyłem.

Co do słoni - otóż właśnie u wszystkich autorów nie ma informacji o ich stratach przy przeprawach. 37 wyruszyło z Hiszpanii i tyleż dotarło do Italii. Wzięły jeszcze udział w bitwie pod Trebią, ale już zapewne nie wszystkie - trudy wędrówki zebrały swoje żniwo. Appian podaje, że wszystkie poza jednym zmarły po bitwie (bardziej chyba z wycieńczenia niż ran) i przeżył tylko jeden. Katon nazywa go 'Syryjczykiem'.
Kontakt tylko na maila
kadrinazi
Tat-Aluf
 
Posts: 3639
Joined: Tuesday, 9 May 2006, 12:09
Location: Karak Edinburgh

Postby kadrinazi » Thursday, 24 May 2007, 17:39

I. Siły punickie na Sardynii:
Hasdrubal Calvos (Łysy):
- 12 000 piechoty,
- 1 500 jazdy,
- 20 słoni
+ armia Sardów, dowodzona przez Hamspicorę:
- 12 000 piechoty

Armia ta została pokonana w bitwie pod Caralis, w roku 215 przez armię rzymską dowodzoną przez Titusa Manliusa Torquatusa.

II. Ekspedycja punicka na Sycylię w roku 213:
Himilco:
- 25 000 piechoty,
- 3 000 jazdy,
- 12 słoni

Próbowała się z nią połaczyć armia z Syrakuz:
Hippocrates:
- 8-10 000 piechoty,
- 500 jazdy
Armia ta została pokonana przez siły rzymskie dowodzone przez Marcusa Claudiusa Marcellusa w bitwie pod Acrillae, tylko kawaleria przedarła się do obozu punickiego.

Większość sprzymierzonej armii zmarła na zarazę (min. Himilco i Hippocrates). Niewielkie posiłki przysłał z Italii Hannibal, wśród nich utalentowanego dowódcę kawalerii Muttinesa (prawdopodobnie Libo-Fenicjanin). Nowym dowódcą sił punickich na wyspie został Hanno, wsparty przez wodza z Syrakuz Epicydesa.
Armia otrzymała ( w 212 lub 211 roku) posiłki z Afryki:
- 8 000 piechoty,
- 3 000 lekkiej jazdy numidyjskiej.

III. Posiłki dla armii Hannibala w Italii:
W 215 roku flota pod dowództwem Bomilcara przedarła się do Locri i przewiozła:
- 4 000 jazdy z Numidii,
- słonie - znalazłem dwie liczy - 40 lub 20 (może ktoś znalazł dokładne źródło gdzie jest to podane?)
Kontakt tylko na maila
kadrinazi
Tat-Aluf
 
Posts: 3639
Joined: Tuesday, 9 May 2006, 12:09
Location: Karak Edinburgh

Postby kadrinazi » Thursday, 24 May 2007, 21:58

[przepraszam za kilka postów pod rząd, ale chciałem żeby było czytelniej. Niniejszy post bedzie uzupełniany]

Walki w Hiszpanii

I. Bitwy nad rzeką Baetis - 211 rok - bitwa pod Castulo, bitwa pod Ilorcą.

1. Armie punickie:
a) Hasdrubal Barca - 15 000 piechoty,
b) Mago Barca - 10 000 piechoty,
c) Hasdrubal Gisgo (Gisco) - 10 000 piechoty,
d) Massinissa - 3 000 - 3 500 jazdy z Numidii,
e) Indibilis - 7 500 piechoty z plemienia Suessetów (lub Illergetów)

2. Armie rzymskie:
Publius Cornelius Scipio (zginął pod Castulo),
Gnaeus Cornelius Scipio Calvus (zginął pod Ilorcą)
ich armie składały się z dwóch legionów i dwóch alae sprzymierzeńców, razem:
- 30 000 piechoty,
- 3000 jazdy.
Bracia mieli także 20 000 Celto-Iberów jako najemników, zostali oni jednak przekupieni przez Hasdrubala Barce i odeszli do domów :). Rozdzielone siły braci Scipionów zostały zniszczone przez połaczone armie punickie w dwóch starciach. Ocalałe resztki armii rzymskich (ok. 3000 żołnierzy) dowodzone przez Luciusa Marciusa (trybuna lub starszego centuriona) wycofały się w rejon doliny rzeki Ebro.

II. Bitwa pod Cissą - 218 rok.
Korpus dowodzony przez Hanno (10 000 piechoty, 1000 kawalerii) zostawiony przez Hannibala w dolinie Ebro zostaje rozbity przez armię rzymską dowodzoną przez Gnaeusa Corneliusa Scipio. Hanno i 2000 jego żołnierzy wziętych do niewoli, obóz pełen ciężkich bagaży pozostawionych przez Hannibal zostaje zdobyty przez Rzymian, ok. 6000 żołnierzy punickich ginie.
Last edited by kadrinazi on Wednesday, 13 June 2007, 14:29, edited 1 time in total.
Kontakt tylko na maila
kadrinazi
Tat-Aluf
 
Posts: 3639
Joined: Tuesday, 9 May 2006, 12:09
Location: Karak Edinburgh

Postby kadrinazi » Friday, 25 May 2007, 02:56

Straty w wybranych bitwach:
(to także będzie stopniowo uzupełniane)

I. Rzym:

1. Trebia – 218 rok:
- 20 000 zabitych i wziętych do niewoli,

2. Jezioro Trezymeńskie – 217 rok:
- 15 000 zabitych,
- 15 000 wzietych do niewoli

3. Ager Falernus – 217 rok:
- przynajmniej 1000 zabitych,

4. Kanny – 216 rok (według Liwiusza):
- 45 500 piechurów I 2700 kawalerzystów zabitych,
- ponad 20 000 wziętych do niewoli,

5. Silarus – 212 rok:
- 7 000 zabitych i wzietych do niewoli,

6. I Herdonea – 212 rok:
- 16 000 zabitych i wziętych do niewoli,

7. II Herdonea – 210 rok:
- 7-13 000 zabitych,
- 3-7 000 wzietych do niewoli
Kontakt tylko na maila
kadrinazi
Tat-Aluf
 
Posts: 3639
Joined: Tuesday, 9 May 2006, 12:09
Location: Karak Edinburgh

Postby sargon » Sunday, 27 May 2007, 19:18

może ktoś znalazł dokładne źródło gdzie jest to podane?
Na podstawie Lancela i Kęcieka - Liwiusz XXIII 41,10.
Z tym, że w tym ustępie nie ma okreslonej liczby słoni przysłanych Hannibalowi - generalnie obaj autorzy odwołują sie do faktu przysłania posiłków.
"It happened also, at the same time, that Bomilcar arrived at Locri with soldiers sent from Carthage as a reinforcement, bringing with him also elephants and provisions."
Przypuszczam, że liczba słoni jest okreslana na podstawie późniejszych ustępów Liwiusza (podaje później ile słoni zabito, schywtano itp.) - albo wcześniejszych (gdzie padają propozycje co gdzie wysłać i ile) i dlatego różne są szacunki.
"Teraz każdy władca, który będzie chciał mi dorównać, wszędzie tam, gdzie postawiłem stopę, będzie musiał postawić swoją!"
User avatar
sargon
Adjudant
 
Posts: 144
Joined: Sunday, 6 May 2007, 12:42
Location: Poznań

Postby kadrinazi » Sunday, 27 May 2007, 21:07

Dzięki :) Dziwi mnie tylko ta rozbieżnośc - od 20 do 40 :cool: Spróbuję jeszcze poszukać w tym co mam, ostatnio nie miałem czasu i dlatego temat leży odłogiem. Swoją drogą miło że się Wam chce to czytać, moje zarwane deszczowe szkockie nocki nie idą na marne :lol:
Kontakt tylko na maila
kadrinazi
Tat-Aluf
 
Posts: 3639
Joined: Tuesday, 9 May 2006, 12:09
Location: Karak Edinburgh


Return to Historia starożytna

Who is online

Users browsing this forum: No registered users and 1 guest